The Challenge of Sharing: een promotie-onderzoek naar vertrouwen en motivatie van deelnemers aan de deeleconomie

Betrokkenen: Maarten ter Huurne
Looptijd: februari 2015 – februari 2019
Doelstelling: Dit onderzoek beoogt de relatie tussen motivatie en vertrouwen inzichtelijk te maken, van waaruit een interventie ontwikkeld wordt die het vertrouwen tussen deelnemers bevordert.

 

Omschrijving
De deeleconomie is een nieuwe vorm van consumeren waarin deelnemers toegang tot producten of diensten met elkaar delen, in plaats van dat zij individueel eigendom nastreven. Een voorbeeld van gedeelde consumptie is de autodeelwebsite Toogethr. Op deze website kunnen autorijders ritten aanbieden aan consumenten die graag een rit willen delen.

Gedeelde consumptie kent een aantal voordelen boven de traditionele manier van consumeren, zoals het ontlasten van het milieu en het stimuleren van sociale ontmoetingen. Maar gedeelde consumptie is echter niet altijd zonder risico’s. Zo werd het appartement van een verhuurder op Airbnb volledig geruïneerd en leeggeroofd door iemand aan wie het appartement was verhuurd. En Relayrides, een Amerikaanse autodeelwebsite, had te maken met aansprakelijkheidsclaims doordat een gebruiker een dodelijk ongeluk veroorzaakte met een geleende auto.

Vertrouwen tussen deelnemers is daarom één van de belangrijkste pijlers van de deeleconomie. Immers, er is geen tussenpersoon meer in de vorm van een onderneming of andersoortige organisatie die garant staat voor de succesvolle afloop van een transactie. Bovendien is vertrouwen een essentiële voorwaarde voor consumenten die wel willen deelnemen aan gedeelde consumptie, maar dat nog niet doen.

Veel Nederlandse deelplatforms bevinden zich in de groeifase en hebben in deze fase een relatief kleine groep gebruikers aan zich weten te binden die de missie van hun bedrijf ondersteunen. Doordat gebruikers van het eerste uur een gemeenschappelijke intrinsieke motivatie hebben om deel te nemen aan een deelplatform ontstaat er onderling vertrouwen. Echter, ondernemers in de deeleconomie spreken de zorg uit dat met het groeien van de deeleconomie het vertrouwen af zal nemen. Nieuwe gebruikers zullen minder affiniteit hebben met de oorspronkelijke missie van hun onderneming en daardoor minder intrinsiek gemotiveerd zijn.

De deeleconomie lijkt zich hierdoor op een omslagpunt te bevinden, omdat verdere groei afhangt van het kunnen vertrouwen van een grote groep nieuwkomers (die minder intern gemotiveerd lijken te zijn dan de initiële gebruikers). De verwachting is dat de veranderde (minder intrinsieke) motieven leiden tot een afname van het onderlinge vertrouwen.

Dit onderzoek wil de relatie tussen motivatie en vertrouwen inzichtelijk maken en van daaruit een interventie ontwikkelen die het vertrouwen tussen deelnemers bevordert.

De centrale onderzoeksvraag van dit promotie-onderzoek luidt:
Hoe kan inzicht in de relatie tussen motivatie en betrouwbaarheid van deelnemers aan de deeleconomie het vertrouwen tijdens transacties bevorderen?

Bij dit onderzoek wordt intensief samengewerkt met het beroepenveld en kennispartners. De belangrijkste partner uit het beroepenveld in dit project is shareNL, de belangenorganisatie voor Nederlandse ondernemingen in de deeleconomie. Daarnaast is de Universiteit Utrecht (UU) betrokken als kennispartner. Prof. dr. ir. Vincent Buskens begeleidt het onderzoek vanuit de UU als promotor.

Meer lezen?

 

Maarten sprak over ‘Linguistic Features of Seller Profiles Predicting Perceived Trustworthiness in the Sharing Economy’ tijdens het symposium: advancing research into the sharing-economy