Fases studiekeuzeproces

HU_CampusRecruitment_009Studiekeuzeproces

Deze indeling is gebaseerd op het werk van psycholoog Otto Taborsky, een nestor op het gebied van studie- en beroepskeuzetheorieën. De fasen zijn in het echte leven niet zo duidelijk te onderscheiden. Ze duren ook niet allemaal even lang. De intensiteit waarmee je aan de slag gaat, bepaalt de duur van je keuzeproces.

Fase 1: Bezinning en het besef te moeten kiezen
Pas als je je realiseert dat je moet kiezen, kun je je er ook werkelijk voor inzetten. Dit besef vraagt om actie. Als je er nog niet echt van doordrongen bent dat je moet kiezen, kun je een beslissing eindeloos voor je uitschuiven of zelfs de vraag ontlopen.

Fase 2: Accepteren van onzekerheid
Een bijverschijnsel van het moeten kiezen, is een gevoel van onzekerheid. Je weet nog niet wat de toekomst zal brengen. Zie dit onder ogen en accepteer dat er de komende tijd een knagend gevoel van onzekerheid kan zijn. Alleen als je dit toelaat, kun je open om je heen kijken en de mogelijkheden verkennen. Realiseer je dat er een valkuil is: snel een beslissing nemen om van dat onaangename gevoel af te zijn.

Fase 3: Vrijuit onderzoeken
Vanuit verschillende gezichtspunten ga je opleidingen onderzoeken. Kijk vanuit wensen, ideeën en informatie over diverse opties. Het is zinvol om dit brainstormen ‘vrijblijvend’ te doen. Je mag je gewoon oriënteren, je hoeft nu nog niet te kiezen. Laat bedenkingen en vooronderstellingen je niet belemmeren om informatie in te winnen. Praat met allerlei mensen.

10881_2Fase 4: Vergelijkingen maken
Vergelijk de verschillende mogelijkheden met elkaar en benoem wat voor jou de belangrijkste criteria zijn. Je kunt dan het beeld dat je van een studie hebt, beter toetsen aan je kwaliteiten, je wensen en wat je wilt leren. Je kunt het proces ook omdraaien en eerst jouw criteria formuleren, eventueel voorafgegaan door zelfonderzoek.

Fase 5: Beslissen
De overgang van het niet-precies-weten-wat-je-wilt naar de overtuiging wat je wel wilt, is vaak moeilijk aan te wijzen. Vaak valt de beslissing onbewust, om vervolgens uit te groeien naar een standpunt dat energie geeft en tot actie aanzet in de gekozen richting. Ook kom je makkelijk nu met je overtuiging naar buiten. Je gaat er meer over praten. Niet omdat je al voor honderd procent overtuigd bent, maar omdat je achter je keuze gaat staan als uitkomst van een discussie in je hoofd.

Fase 6: Uitvoeren
Als je uiteindelijk een beslissing hebt genomen, leidt dat meestal tot energie. Obstakels die de realisatie in de weg stonden, kunnen worden opgeruimd. Deze laatste fase kenmerkt zich door daadkracht.

Lees meer over hoe je het keuzeproces kunt aanpakken.
Bekijk ook de tips voor het succesvol kiezen van een studie en de valkuilen die je beter kunt vermijden.