Onderzoek

Doel van het project Fit for the Future! is het bevorderen van (blijvende) deelname aan fysieke activiteiten door kinderen met een lichamelijke beperking, kinderfysiotherapeuten hiervoor `tools’ aan te reiken, in de vorm van meetinstrumenten en interventiemogelijkheden, en het ontwikkelen van een instrument om de huidige kennis en ervaring op dit gebied snel bereikbaar te maken, in de vorm van een (digitaal) Kennis Transfer Systeem (KTS).

Veel kinderfysiotherapeuten onderschrijven het belang van participatie in sport- en spelactiviteiten voor kinderen met een lichamelijke beperking. Deelname aan fysieke activiteit is niet alleen bevorderlijk voor het opdoen en ontwikkelen van motorische vaardigheden, maar ook een essentieel onderdeel van een gezonde leefstijl in het kader van preventie van overgewicht, diabetes II, metabool syndroom en het verhogen van de fysieke fitheid. Naast de voordelen voor de lichamelijke gezondheid draagt deelname aan fysieke activiteit ook bij aan de cognitieve, sociale en emotionele ontwikkeling van het kind. In de praktijk blijkt het niet alleen lastig om kinderen met een lichamelijke beperking actief te krijgen, maar vooral ook om ze daarna actief te houden. Er zijn, naast de fysieke beperkingen, ook psychosociale factoren die een rol spelen bij fysieke activiteit. De kinderfysiotherapeuten missen een overzicht om al deze factoren goed in kaart te brengen en zo een individueel behandeltraject in te kunnen zetten, gericht op het verbeteren van de fysieke fitheid en fysieke activiteit van kinderen met een lichamelijke beperking.

Eerste doelstelling van het onderzoeksproject is een aanzet te geven tot de ontwikkeling van een kennistransfersysteem (KTS) getiteld Fit for the Future!, waarin bestaande kennis vanuit onderzoek in samenwerking met het werkveld wordt vertaald naar toepasbare kennis voor kinderfysiotherapeuten. In eerste instantie vindt kennissynthese plaats ter ondersteuning van het kinderfysiotherapeutisch klinisch redeneren op het domein van fitheid en activiteit voor kinderen met een lichamelijke beperking en specifiek uitgewerkt voor kinderen met cerebrale parese (CP) en spina bifida (SB). Deze activiteiten zijn ondergebracht bij werkgroep 1 (Ontwikkeling KTS) en 2 (Inhoud van het KTS aangeleverd door het werkveld).
Een tweede doelstelling is het ontwikkelen van nieuwe kennis, eveneens in nauwe samenwerking met hetzelfde werkveld, op het gebied van het meten en verbeteren van fitheid en participatie in fysieke activiteit bij kinderen met een lichamelijke beperking. De ontwikkeling van nieuwe kennis uit dit project heeft betrekking op:
– Interventies en meetinstrumenten met betrekking tot (sportspecifieke) rolstoelvaardigheid en fitheid bij rolstoelrijdende kinderen (werkgroep 3).
– Meetinstrumenten voor het meten van fysieke activiteit bij kinderen met een lichamelijke beperking (werkgroep 4).
– De effecten van een bewegingsstimuleringsprogramma bij kinderen met een lichamelijke beperking (werkgroep 5).
In werkgroep 6, tot slot, staat de verbinding tussen onderzoek en onderwijs centraal.

Opbrengsten

Er hebben 6 werkgroepen gewerkt aan de verschillende onderdelen van Fit for the Future!
Er is nauw samengewerkt met het werkveld, door middel van het organiseren van werkveldavonden, workshops, symposia, en trainingen voor professionals, over onder andere rolstoelvaardigheid en meten van fysieke activiteit.
Er is praktijkgericht onderzoek uitgevoerd samen met studenten: in totaal hebben ongeveer 112 studenten van verschillende opleidingen, van hogeschool bachelor tot universitaire master, verspreid over Nederland geparticipeerd in het onderzoek en de praktijkinnovatie projecten van Fit for the Future!

Met het onderzoek van Fit for the Future! Is veel kennis beschikbaar geworden over deelname aan fysieke activiteiten door kinderen met een lichamelijke beperking. Deze kennis wordt via het KTS toegankelijk voor onderzoekers, die hiermee normwaarden kunnen ontwikkelen. Daarnaast biedt het KTS mogelijkheden voor dataverzameling voor verder onderzoek.
De kinderfysiotherapeuten van het werkveld krijgen via het KTS de beschikking over `tools’, in de vorm van meetinstrumenten en interventiemogelijkheden.
Het KTS krijgt ook een plek in het onderwijs, studenten van de bachelor opleiding Fysiotherapie, de masteropleiding Kinderfysiotherapie en de minor Kind en Inspanning kunnen op het KTS de informatie en instructie over de verschillende testen vinden.
Netwerkvorming na afloop van deze ronde
Deel van het consortium heeft een nieuw vervolg project aangevraagd bij SIA RAAK, ‘Wat beweegt jou?’ en gaat verder met nieuwe partners voor verdere kennisontwikkeling om kinderen met een chronische aandoening verder te helpen met gezond bewegen en participatie. Projectleider van deze SIA RAAK is dr. Manon Bloemen.

Het lectoraat ADIS en Digimill zijn bezig om met deels bestaande en nieuwe partners een aanvraag in te dienen voor de verdere ontwikkeling en borging van het KTS. Naar verwachting wordt deze MKB aanvraag in het najaar aangevraagd.

Resultaten

Kennis transfer via interactie met het werkveld en via het ontwikkelen van het KTS (WG 1 en 2)
Het prototype van het KTS inclusief gebruikershandleiding.
Gevalideerde en geëvalueerde Rolstoelvaardigheidstest en rolstoelvaardigheidstraining voor kinderen
Programma voor rolstoelvaardigheid voor Mytylscholen (WG 3)
De Nederlandstalige en gevalideerde Wheelcon-M vragenlijst voor kinderen naar zelfvertrouwen
Gevalideerde en geëvalueerde activiteitenmonitor om de fysieke activiteit van kinderen met een fysieke beperking te meten in de kinderfysiotherapeutische praktijk.
Eerste ervaringen met het meten van fysieke activiteit binnen de kinderfysiotherapie (WG 4)
De scholingsmodule ‘Bewegingsstimulering in de kinderfysiotherapie praktijk’ (WG 5)
Een gesprekstool voor de bewegingsstimulering in de vorm van een placemat
De minor `Toegepast onderzoek bij Kind en Inspanning‘.

Definitieve protocollen voor de boven genoemde testen zijn opgenomen in het KTS.

Kennisontwikkeling

Inzicht in de opbouw van een digitaal KTS: inhoud, eisen voor functionaliteiten, beveiliging t.b.v. privacy.
Inzicht in samenwerking zorgprofessionals en ICT professionals.
Inzicht in de manier waarop kenmerken en resultaten van de verschillende testen systematisch kunnen worden ingedeeld zodat deze in het KTS kunnen worden ingevoerd.
Ervaring met praktijkgericht onderzoek, balanceren tussen klinische relevantie en methodologische kwaliteit.
Inzicht in de eisen voor een rolstoelvaardigheidstest: items, volgorde, een of meerdere tests.
Inzicht in effecten van rolstoelvaardigheidstrainingen: voordelen van trainen op school, belang van betrokkenheid ouders en fysiotherapeuten.
Inzicht in de bevorderen en belemmerende factoren voor bewegingsstimuleringsprogramma’s.
Inzicht in de opzet en inhoud van een training voor kinderfysiotherapeuten ten behoeve van het stimuleren van beweging voor kinderen met een lichamelijke beperking, wat werkt wel en wat niet?
Toepassing in zowel onderzoek (ZONMW project HAYS) als de praktijk van de Activ8 na een validatiestudie van dit instrument voor het meten van fysieke activiteit van kinderen met een lichamelijke beperking (Activ8).

Klik op de werkgroep voor meer informatie.

Werkgroep 1 Ontwikkeling KTS

Werkgroep 2 Implementatie van kennis en kunde richting de beroepspraktijk

Werkgroep 3 Het verbeteren van fitheid en rolstoelvaardigheid bij rolstoelrijdende kinderen

Werkgroep 4 Het meten van beweeggedrag in de kinderfysiotherapeutische praktijk

Werkgroep 5 Het ontwikkelen en implementeren van een bewegingsstimuleringsprogramma

Werkgroep 6 Verbinding onderzoek en onderwijs