Theorie Algemeen

Professionalisering van docenten

Omschrijving Het leren van docenten op het gebied van taalontwikkelend onderwijs.
Toelichting Onderwijsverandering, zoals bijv. het invoeren van taalbeleid op school, staat of valt met het leren van docenten; leren in termen van het stellen van leervragen (aansluiten bij problemen van docenten), experimenteren en reflecteren, het krijgen van feedback, het opdoen van theorie en worden gefaciliteerd
Uit onderzoek (diverse deelstudies bij het Lectoraat Lesgeven in de Multiculturele School, Hogeschool Utrecht) komt naar voren dat docenten op weg naar een taalontwikkelende vakdidactiek vier fasen lijken te doorlopen:1 Ontluikend bewustzijnDocenten worden zich bewust van de rol die taal speelt bij het leren van hun vak. Ze breiden hun begrip van taalvaardigheid uit en zijn bereid te kijken naar hun eigen rol in de taalontwikkeling vanuit het vak.

2 Taalaanbod begrijpelijk maken

Docenten maken het taalaanbod in de leermiddelen toegankelijk door gebruik te maken van leesstrategieën, kernbegrippen toe te lichten, visuele middelen te gebruiken. Ze werken aan de duidelijkheid van hun eigen taalgebruik en controleren of deelnemers hen begrijpen

3 Taalproductie stimuleren

Docenten zien het belang van spreken en schrijven voor het leren van nieuwe vakinhouden. Ze geven de deelnemers meer ruimte in het denk/leerproces door meer open vragen te stellen en denktijd te geven. Ze organiseren meer groepswerk en geven meer interactieve taken. Ze geven niet onmiddellijk inhoudelijke feedback.

4 Taaldoelen bewust nastreven

Vakdocenten formuleren talige doelen bij de vakles en werken daar gericht naar toe. Ze bieden taalsteun: ze geven bijvoorbeeld feedback op de vorm van uitingen van leerlingen, ze geven gericht talige ondersteuning bij spreek – en schrijftaken of ze bouwen zelfs vormgerichte activiteiten in de lessen in.
Professionele ontwikkeling van docenten in dezen veronderstelt dat docenten in hun praktijk ondersteund worden (feedback van collega’s, voorwaarden voor volgen van nascholing etc).

Zie ook taalbeleid; integrale didactiek TVO; samenwerking Nederlands en andere vakken