Niels Loeffen pleit voor social media als integraal onderdeel crisisbeheersing

AFB Logo_HowAboutYou_tranparantIn aanloop naar het eindevent van The Next Level (waarvoor nog een paar plekken beschikbaar zijn) op 26 mei plaatsen we wekelijks een interview waarin betrokken onderzoekers en professionals terugblikken op The Next Level en de resultaten daarvan. De interviews vormen onderdeel van een magazine over het project, dat op 26 mei zowel online als in hardcopy verschijnt. Deze week deel 3 van de interviewserie, waarin we in gesprek gaan met Niels Loeffen, online media-analist en adviseur bij HowAboutYou. In de eerste twee delen blikten Marjolijn de Jong (Veiligheidsinformatie Centrum) en Jan Eberg (Hogeschool Utrecht) terug op The Next Level. 

Wat was jullie rol in het project The Next Level?
We hebben bijgedragen aan The Next Level in de vorm van instrumentele en methodische hulp. Zo hielpen we hen met dataverzameling via OBI4wan, maar ook met tips voor de analyse daarop. Online gespreksmateriaal vormde een belangrijke bron van data in dit onderzoek. De hoeveelheid gesprekken die online gevoerd worden en de omvang daarvan waren enorm. Bovendien waren niet alle data even gemakkelijk toegankelijk. Daardoor was het ophalen en duiden van relevante data een grote uitdaging Wij hebben hier veel ervaring mee: we doen onder andere omgevingsanalyses van incidenten voor gemeenten en overheden.

Wat waren de grootste uitdagingen en inzichten uit het onderzoek?
Discoursanalyse in deze context was voor mij relatief nieuw. In analyse merk ik ook dat juist in conversaties de meeste emotie en beleving zit. De meeste monitoringstools bekijken berichten vooral nog individueel, terwijl we juist op zoek waren naar de interactionele patronen. Als je social media-berichten los van elkaar ziet haal je daar minder informatie uit dan als je ze ziet als reactie op elkaar. Dat overzichtelijker maken kan nog beter, want de data zijn beschikbaar. Nu moet er een paar keer voor worden Niels Loeffendoorgeklikt. Deze inzichten over hoe je tools gebruikt bij dit soort dataverzameling leren ons welke vragen aan monitoring worden gesteld en hoe we onze tools kunnen verbeteren. Daar gaan we zeker naar kijken. De oplossing zit hem vooral in de weergave van de onderzoeksresultaten. The Next Level heeft zeker weer wat inspiratie opgeleverd, vooral op visualisatiegebied: ‘Welke informatie wil je zien op welk moment?’. Ook de input van de ontwerpen van studenten helpt ons bij het verbeteren van de tools.

Zie je veel kansen in de toepassing van discoursanalyse op crisis?
Ik zie veel theoretische kansen van discoursanalyse op social media-dynamiek bij crisis. En ik ben er ook van overtuigd dat de meeste informatie juist in die interactie zit. Maar, zoals ik net al aangaf, de meeste tools zijn daar nog niet op ingericht. Als ik kijk naar de praktijk: bij gemeenten en overheden waar wij voor werken is discoursanalyse wel bekend bij early adopters, maar het wordt nog niet echt gebruikt. Je moet wel goed in de methode zitten om de patronen eruit te kunnen halen. En je moet best een taalanalyticus zijn om die patronen in interacties via social media te kunnen ontdekken. Dat is met training natuurlijk goed op te lossen, maar om professionals weer in de schoolbanken te krijgen moet je ze nog wel overtuigen van de meerwaarde. Die moet zichtbaarder worden, denk ik, om deze methode echt in de markt te zetten en de winst te benadrukken voor organisaties.

Wat vind je zelf leuk aan crisis, social media en online data?
Van huis uit ben ik historicus en van daaruit heb ik een grote interesse in het ontdekken van patronen in menselijk gedrag, de perceptie van mensen en beeldvorming. En in het ontdekken van een rode draad op basis van een heleboel bronnen. In zekere zin ben ik daar nog steeds mee bezig, maar dan nu realtime op basis van social media-data. Wat ik interessant vind aan crises is de dynamiek ervan. Als een crisis zich aandient komt een groepsproces op gang. Heel veel mensen beginnen met elkaar te praten, iedereen haalt ergens anders informatie vandaan en trekt op basis daarvan zijn conclusies. Ik vind het razend interessant om die dynamiek en processen te analyseren.

Zie je de afgelopen jaren grote veranderingen op het vlak van crises en social media?
Ik zie stappen in de professionalisering op het vlak van crisis en social media. Een paar jaar geleden waren mensen echt nog aan het zoeken naar manieren om inzicht te krijgen in wat er op sociale media gebeurde. Niet alleen voor informatievoorziening, maar ook de omgevingsanalyse. Het meest aansprekende voorbeeld is natuurlijk Project X in Haren. Het klinkt misschien een beetje raar, maar een goede crisis helpt wel om nieuwe (versnelde) stappen te kunnen maken en tot nieuwe invalshoeken te komen. En helaas hebben we er daarvan de afgelopen jaar wel een paar gehad. Zo leveren bijvoorbeeld het vluchtelingendebat of de recente aanslagen in Brussel weer nieuwe onderzoeksvragen voor social media-analyses en aanpak op. De grootste verandering die ik de afgelopen jaren zie is dat de vraag ‘wat gebeurt er?’ plaats heeft gemaakt voor ‘hoe kan ik inspelen op wat ik zie?’.

Wat zouden vervolgstappen op The Next Level zijn?
Ik zou het mooi vinden als er inderdaad een vervolg aan gegeven wordt. Een belangrijke vraag daarbij is: hoe breng je deze kennis naar het veld? Daarnaast zou ik het goed vinden als alle kennis op het vlak van omgevingsanalyse en social media op een centrale plek bij elkaar zou komen. Het liefst op een online locatie waar crisisprofessionals elkaar al regelmatig vinden. The Next Level was een mooi voorbeeld van het bij elkaar brengen van crisisprofessionals van verschillende lagen en expertises. Er leven op heel veel plekken in Nederland – waaronder dus The Next Level – mooie ideeën en onderzoeken, maar je moet de inzichten soms echt bij elkaar schrapen. Dat heeft ook zijn voordelen, want daardoor zoeken mensen elkaar wat sneller op. Maar er is niet één website of community waarop alles over omgevingsanalyse en social media bij elkaar komt. Hoe en waar dat moet landen heb ik niet direct in beeld, maar belangrijk is wel dat social media niet als los element wordt gezien, maar als integraal onderdeel van de crisisbeheersing.

Meer van HowAboutYou:

Leave a Reply

You must be logged in to post a comment.