Sociale media & de keerzijde van burgerinitiatieven bij crises

erwin grasmeijer
Erwin Grasmeijer, afstudeerder bij de opleiding Integrale Veiligheidskunde aan de Hogeschool Utrecht

Mijn afstudeeronderzoek bij het RAAK-project The Next Level @crisis via Crossmedia gaat over de invloeden van sociale media bij crises. Sociale media krijgen in de maatschappij een steeds belangrijkere rol, ook in het geval van een crisis. In 2013 werd dit onderstreept bij de vermissing van de broertjes Ruben en Julian. De invloed van sociale media op deze crisis ga ik onderzoeken in mijn afstudeeronderzoek.

Het is intussen al bijna twee jaar geleden, maar het lijkt nog maar net gebeurd. In mei 2013 boog heel Nederland zich over de vermissing van de broertjes Ruben en Julian uit Zeist. De zaak kreeg veel media-aandacht maar ook veel aandacht via sociale media. Grote getalen burgers deelden en verzamelden informatie via Facebook en Twitter. Maar de hulp van de burgers bleef niet bij aandacht op sociale media.

Ik kan me nog goed herinneren dat ik met de auto langs het Doornse Gat reed en op de parkeerplaats een groot aantal politievoertuigen zag staan. Ik had het vermoeden dat ze daar een verkeerscontrole hielden zoals ze dat wel vaker doen op die plek. Toen ik thuis kwam en het nieuws hoorde over de vader van de broertjes viel het kwartje. Het nieuws wat daarop volgde was echter nog schokkender, de twee kleine kinderen die bij de vader hadden moeten zijn werden vermist.

Toen na een paar dagen zoeken door de hulpdiensten bleek dat de jongetjes onvindbaar waren begonnen er burgerinitiatieven te ontstaan. Er werden zoekacties opgericht via sociale media om met grote groepen tegelijk naar de jongetjes te zoeken. Als veiligheidskundige in spé trok deze zaak natuurlijk mijn aandacht en heb ik zelf ook meegedaan aan één van deze zoekacties. Met een vriend ben ik naar de verzamelplaats aan de rand van het Leersumse bos gegaan waar we met een grote groep mensen onder politiebegeleiding delen van het bos doorzocht hebben op zoek naar zaken die met de vermissing te maken hadden. Er zijn door heel Nederland op plekken waar de vader van de broertjes mogelijk geweest was vergelijkbare acties gehouden. In Leersum is zelfs een zoektocht afgeblazen omdat de politie bang was dat er in verband met het pinksterweekend te veel mensen op af zouden komen.

Er kan dus ook een keerzijde zitten aan de burgerinitiatieven. Door de activiteit van de zoekacties in het bos kunnen mogelijk belangrijke sporen gewist worden waardoor het onderzoek moeilijker wordt. Om deze reden werden de burgeracties begeleid door de politie zodat mensen ondanks hun goede wil het onderzoek niet tegen werken. Zoals je ziet hebben sociale media een degelijke impact gehad op deze crisis. Het is dus belangrijk om op de juiste manier met sociale media om te gaan.

Door deze gebeurtenissen heb ik me betrokken gevoeld bij deze zaak. Daarom was ik ook zeer enthousiast om dit aspect van deze zaak verder te onderzoeken. Maar wat hebben deze acties en aandacht betekend voor het onderzoek? Wat heeft zoveel burgers bewogen om actief mee te zoeken naar de vermiste jongetjes? Heeft de aandacht de zaak geholpen of kan de aandacht het onderzoek ook tegenwerken? Deze vragen gaan mij helpen tot een conclusie en aanbevelingen te komen over het omgaan en begeleiden van burgerinitiatieven bij crises.

Lees ook de blogs van andere afstudeerders binnen The Next Level

Leave a Reply

You must be logged in to post a comment.