Duurzame initiatieven

3. Gezondheid en welzijn

3 Gezondheid en welzijn

“Gezondheid is essentieel voor duurzame ontwikkeling”, stellen de Verenigde Naties. Doel drie gaat over gezondheid en welzijn voor iedereen van jong tot oud.

Fieldlab 3DMedical

Je eigen op maat gemaakte implantaat uit een 3D-printer? Het kan al in het Fieldlab 3DMedical. Driedimensionale technologie kan de patiëntenzorg op maat sterk verbeteren, bijvoorbeeld door chirurgische modellen en gebioprinte implantaten.

Patiënten hoeven minder vaak CT-scans te ondergaan, doordat scans worden omgezet naar printfiles voor patiëntspecifieke modellen, hulpmiddelen en implantaten. Ook worden operaties minder ingrijpend voor patiënten, doordat chirurgen zich er 100% realistisch op kunnen voorbereiden. Met 3D‑geprinte weefsels kunnen realistische testmodellen en inplantaten worden gemaakt. In het Universitair Medisch Centrum Utrecht worden al op maat gemaakte 3D‑geprinte schedel­‑ en kaakimplantaten en gepersonaliseerde implantaten voor complexe heropereraties van de heup gebruikt.

Fieldlab 3DMedical is het eerste smart industry fieldlab binnen de medische sector in Nederland. Studenten van het Institute for Engineering and Design (IED) kunnen tijdens hun derde jaar in het Fieldlab multidisciplinaire projecten uitvoeren in het kader van 3DMedical. Bijvoorbeeld op het gebied van scoliose braces, knee distractors en beeldvormingstechnieken. Het IED van Hogeschool Utrecht is partner en werkt samen met het Universitair Medisch Centrum Utrecht, Utrecht Science Park en bedrijven met expertise op het gebied van 3D-printen en imaging in de medische sector.

Contactpersoon
Patrick van Veenendaal

Laatste update december 2020

HU Teamcoaches

Met plezier naar je werk gaan, dat wil toch iedereen? Een goed teamsfeer is daarbij essentieel. Gelukkig hebben we bij de HU de teamcoaches: 20 coaches die met veel plezier HU-teams helpen op basis van hun ontwikkelvraag. Of het nu gaat om beter samenwerken, goed feedback kunnen geven of welke rol de leidinggevende speelt in verantwoordelijkheden verdelen binnen het team: de coaches helpen. Het resultaat? Een beter bewustzijn van het belang van ieders bijdrage aan constructieve onderlinge relaties. En misschien nog wel belangrijker: meestal levert het ook nog eens meer werkplezier en goede innovatieve ideeën op! Zodat iedereen op maandag met plezier naar z’n werk gaat.

Contactpersoon
Frédérique van der Laan, frederique.vanderlaan@hu.nl

Gezonde Peutermonden

Goede mondzorg moet vroeg beginnen. Tandbederf is wereldwijd de meest voorkomende chronische ziekte bij kinderen. Het lectoraat Innovaties in de Preventieve zorg en Financieel-economische advisering van innovaties van Hogeschool Utrecht startte daarom, begin 2017, een groot samenwerkingsproject. Het project, Gezonde Peutermonden, werd tijdens de Landelijke Dag voor de Preventie assistent uitgeroepen tot Preventieproject van het jaar 2018. Binnen het project worden zogenoemde mondzorgcoaches ingezet op consultatiebureaus. Zij adviseren en begeleiden ouders in het aanleren van gezond mondzorggedrag en gezonde voeding. Toegang tot de mondzorg wordt hiermee makkelijker, vooral voor de groepen die dit het hardst nodig hebben. Inmiddels is het project in de laatste fase van het onderzoek en is er gestart met de eindmetingen (op 4-jarige leeftijd). Lees op de HU-site Onderzoek meer.

Het project eindigt in de tweede helft van 2022. Dan worden de jongste kinderen 4 jaar.

Contactpersoon
Peggy van Spreuwel, peggy.vanspreuwel@hu.nl

Laatste update: mei 2021

CareTechLab

Technologie is overal, van je smartphone tot je e-bike. Ook in de zorg speelt technologie een belangrijke rol, en onderzoek op dit gebied is cruciaal voor de ontwikkeling van het veld. Het CareTechLab is een demonstratieruimte waar aandacht wordt besteed aan allerlei technologische innovaties binnen de gezondheidszorg. Zo kunnen studenten, docenten en andere belangstellenden kennis maken met bijvoorbeeld zorgrobot Zora.

Andere innovaties die aanwezig zijn, zijn de Interactive Modular Tiles, die een andere manier van bewegen of revalideren mogelijk maken. En worden plattegronden van aangepaste woningen (bijvoorbeeld voor mensen met dementie) getoond op een interactieve tafel. Er hangen posters met informatie over projecten van diverse lectoraten en ook is materiaal vanuit projecten te zien, bijvoorbeeld van het project ENGAGE en het MedGUIDE project.

Het CareTechLab is een belangrijk middel om innovatie in de zorg te stimuleren, wat nodig is om de kwaliteit van zorg in de komende jaren te kunnen behouden.

Contactpersoon
Chantal Huisman
Website: https://husite.nl/healthyenvironments/2016/10/19/caretechlab-van-de-hogeschool-utrecht/

Laatste update december 2020

Duurzaam Zorgvastgoed - invloed van de omgeving op welzijn in zorggebouwen

Onze omgeving, een gebouw en de inrichting van dat gebouw hebben veel invloed op onze beleving. Er is steeds meer aandacht voor die omgeving en voor de vraag hoe die omgeving kan bijdragen aan het welbevinden van de mens. In de lijn ‘Smart Environment’ van het lectoraat Technologie voor Zorginnovaties wordt er onderzoek gedaan naar duurzame aanpassingen aan de woning, bouwfysische aspecten, en ‘healing environments’. Centraal bij een ‘healing environments’ staat het creëren van een omgeving waar patiënten, familie en bezoekers zich op hun gemak voelen én waar zorgprofessionals hun werk zo goed en prettig mogelijk kunnen uitvoeren. In de ouderenzorg gaat het om de omgeving ‘bewonervriendelijk’ in te richten en in de gehandicaptensector gaat het om een omgeving waar de interactie met de fysische factor het gedrag verzacht. Het lectoraat werkt samen met haar partners aan de wetenschappelijk onderbouwing en maakt het toepasbaar voor de praktijk.

Contactpersoon
Emelieke Huisman

Laatste update januari 2021

Blootgelegd – trauma een gezicht geven

Psychische trauma’s, we praten er weinig over. Met interviews voor het boek Blootgelegd maakten journalistiekstudenten van Hogeschool Utrecht de persoonlijke en maatschappelijke gevolgen van traumatiserende gebeurtenissen zichtbaar. Om zo bij te dragen aan een grotere verdraagzaamheid en verbondenheid in onze samenleving.

Welke gevolgen hebben traumatiserende gebeurtenissen als oorlogsgeweld, seksueel misbruik of het verlies van een kind? En hoe pakt iemand de draad van het leven daarna weer op? Vaak blijft een stressvolle, angstige, pijnlijke situatie jarenlang bestaan. Het hoge stressniveau laat op den duur sporen na in lijf, psyche en sociaal leven. Dat uit zich bijvoorbeeld in gespannen, prikkelbaar, hyperalert, wantrouwend of snel vermoeid zijn, zich vaak zorgen maken, concentratieproblemen of weinig zelfvertrouwen hebben.

Psychische wonden zijn net als lichamelijke met de juiste behandeling prima te genezen, maar liever willen mensen daarna ‘zo normaal mogelijk’ verder leven en zorgen ze dat niemand iets aan hen merkt. Ze gaan bijvoorbeeld extra hard werken, gebruiken pepmiddelen of kiezen andere strategieën gericht op consumptie, vermijding en afleiding. De studenten hielden de interviews in het kader van de Honourscursus Het Psychologisch Interview – Journalistiek en Trauma, gegeven door docent/journalist Marijke Kolk en traumadeskundige Margriet Wentink.

Contactpersoon
Marijke Kolk, marijke.kolk@hu.nl
Website: https://blootgelegd.info

Durf! Jongerenactiviteiten

Voor jongeren is maar weinig te doen in de wijken Leidsche Rijn, Vleuten en De Meern. Durf! wil daar wat aan doen, door samen met de jongeren allerlei jongerenactiviteiten te organiseren in deze wijken. Het project gaat uit van hun talenten en kracht, niet van achtergrond en eventuele problemen. Momenteel wonen er in de drie wijken ruim 12.000 jongeren van 12 tot 24 jaar; in 2030 zijn dat er naar schatting 18.000.

Durf! wil de jongeren inspireren en prikkelen om hun talenten te ontwikkelen en actief te participeren in de samenleving. Er worden bijvoorbeeld 16+ feesten en sportevenementen georganiseerd en ook is er een jongerenhangplek verwezenlijkt. De betrokkenheid van jongeren bij de organisatie is zo cruciaal dat zij grotendeels eigenaar worden van Durf! Door jongeren deze verantwoordelijkheid te bieden raken ook andere jongeren enthousiast om mee te doen.

Bij het project zijn ongeveer vijftig studenten betrokken van de HU-opleidingen Ecologische pedagogiek, Social Work, Integrale Veiligheidskunde,  MBO Evenementenorganisatie en MBO Sociaal werk. Ook studenten van de Universiteit Utrecht doen mee en men werkt samen met de gemeente Utrecht en allerlei instellingen in de wijken.

Contactpersoon
Eelco Koot
Website: https://www.durf.info/

Laatste update december 2020

Muziek op maat – bij dementie

Jongere mensen met dementie in verpleeghuizen hebben te kampen met verdriet, woede, relatieproblemen, agressie of dwangmatig gedrag. HU-studenten Verpleegkunde ontwikkelden de gedragsinterventie ‘Muziek op maat’. Met een persoonlijke playlist die de bewoners op een mp3-speler met Bluetooth via koptelefoon of oortjes kunnen beluisteren.

Jongere mensen met dementie worden steeds meer gezien als groep met speciale zorgbehoeften. Door verbeterde diagnostisering en een zorgstandaard speciaal voor jongeren komen dementerende mensen van 40-60 jaar steeds vaker in verpleeghuizen terecht en minder vaak in ouderenpsychiatrie of GGZ. In verpleeghuis De Prinsenhof in Gouda testten studenten de gedragsinterventie ‘Muziek op maat’, bedoeld voor jongere mensen met dementie. Ze werkten nauw samen met zorgprofessionals, docenten en zorgvragers in een Zorg Innovatie Centrum (ZIC).

Muziek wordt wel vaker gebruikt in de ouderenzorg, maar het repertoire is gewoonlijk gericht op de oudere generaties en men luistert gezamenlijk. De studenten deden een proef met maatwerk, zodat iedere bewoner de eigen favoriete muziek kon beluisteren zonder anderen te storen. Dit bleek heel goed te helpen om onrust en agressie op de afdeling te verminderen. ‘Muziek op maat’ maakt bewoners geestelijk rustiger en lichamelijk juist actiever.

Contactpersoon
Anne Moerman en Marjolein van Wijk
Website: https://www.huontwikkelt.nl/innovatie-door-studenten-je-eigen-playlist-in-het-verpleeghuis/

Laatste update december 2020

Rokers en meerokers

Roken is ook slecht voor niet-rokers, maar daar horen we weinig over, terwijl de gezondheidscijfers over meerokers er niet om liegen. Hoe kunnen we gezondheid en welzijn van niet-rokers op Hogeschool Utrecht bevorderen? Studenten van de opleiding Social Work onderzochten dit in de werkplaats sociale rechtvaardigheid.

Roken mag officieel alleen buiten de blauwe lijnen voor de ingang van gebouwen, maar in de praktijk houden veel rokers zich daar niet aan. De meeste niet-rokers vinden de rooklucht vies en ongezond, bleek uit gesprekken en een enquête die de studenten hielden voor het project Roken en meeroken. Hoe kunnen we zorgen dat rokers meer rekening houden met niet-rokers? Met een informatieve poster met de tekst ‘Samen zorgen wij voor een rookvrije leeromgeving’ willen ze rokers prikkelen om rekening te houden met anderen, en om buiten de blauwe lijnen te blijven roken. Om zo samen te zorgen voor een gezonde leeromgeving. Ook kunnen studenten, medewerkers en docenten zich via de QR-code op de poster aanmelden voor een rookvrij schoolplein. De studenten zochten de samenwerking met Green Office voor een groter bereik en proberen de HU te bewegen samen te werken met de Rookvrije Generatie om gezondheid en welzijn op de HU te bevorderen.

Contactpersoon
Bilal Majdoubi, bilal.majdoubi@hu.nl
Website: www.rookvrijegeneratie.nl

Universele sensor voor mens en gebouw

Sensoren zijn ‘hot’ en de vraag naar specifieke oplossingen is enorm. Een groep HU-studenten van de studies Werktuigbouwkunde, Elektrotechniek en Technische Bedrijfskunde pakt het anders aan. Ze ontwikkelen een multi-purpose measuring device: een meetapparaat met verschillende sensoren voor uiteenlopende doeleinden.

De studenten werken een half jaar lang samen aan de opdracht in het kader van een Honours-Quest-project in opdracht van het lectoraat microsysteemtechnologie. De sensoren van het nieuwe meetapparaat kunnen bijvoorbeeld luchtdruk, luchtvochtigheid, temperatuur, lichtintensiteit en beweging meten. De meetresultaten worden via Long Range and low-power wide-area network (LoRa) naar de gebruiker gestuurd.

Het meetapparaat geeft bewoners bijvoorbeeld een seintje als ze een raam openen terwijl de verwarming nog aan staat. Het registreert of fysiotherapiepatiënten hun oefeningen (goed) uitvoeren. Bij ouderen die het apparaat dragen en vallen geeft het apparaat een melding door aan de hulpdienst. Aan mensen met COPD, astma en allergieën kan het apparaat informatie geven over de luchtvochtigheid. Als die te hoog is kunnen ze actie ondernemen om hem te verlagen, bijvoorbeeld door een raam te openen of een luchtontvochtiger aan te zetten, zodat hun symptomen afnemen. Het project loopt nog en het meetapparaat wordt niet alleen ontwikkeld maar ook geproduceerd op Hogeschool Utrecht.

Contactpersoon
Rik Lafeber
Website: www.hu.nl/onderzoek/microsysteemtechnologie#Onderwijs

Laatste update januari 2021

Onderzoek gezondheid van HU AMERSFOORT tijdens nieuwe opleiding HEALTH & SOCIAL

In de eerste week van de gloednieuwe opleiding AD Health & Social Work (HSW) onderzochten de studenten gelijk de gezondheid van de twee instellingen in Amersfoort. Met als doel het bevorderen van de fysiek gezondheid en het in kaart brengen van het mentale welbevinden.

Verbeteringen die uit het onderzoek kwamen waren o.a.; een liftsleutel, gratis fruit bij de deur en duidelijke looppaden naar de trappen.

De resultaten van dit onderzoek worden besproken met het managementteam van de Associate Degree opleidingen. Een paar ervan, bijvoorbeeld over mediagebruik en de verwarring over het verschil tussen MyHU, Canvas en Osiris, zijn ook voor de locatie Utrecht van belang.

Contactpersoon
Bonny Mulder & Margriet Donker
Website: https://trajectum.hu.nl/gloednieuwe-opleiding-health-social-onderzoekt-in-eerste-week-gezondheid-van-hu-amersfoort/www.hu.nl/onderzoek/microsysteemtechnologie#Onderwijs

Laatste update september 2021